Tak przedstawił się na prezentacji w Warszawie ten region historycznej Dalmacji – županija (wojewodztwo) splicko – dalmatyńskie, która rozciąga się wzdłuż wybrzeża Adriatyku, od wyspy Pag na północy, aż po Zatokę Kotorską na południu, tworząc pas o szerokości do 50 km i długości około 400 km.
Chorwaccy goście
Obejmuje on również około 1000 przybrzeżnych wysp. Jego ogromna większość należy obecnie do Chorwacji i dzieli się na 4 županije. Oprócz wymienionej są to: dubrownicko – neretwiańska, szybenicko – knińska i zadarska. Wszystkie, ale zwłaszcza dwie pierwsze, należą do ulubionych miejsc letniego wypoczynku turystów polskich. Których od kilku lat odwiedza całą Chorwację po ponad milion rocznie i liczba ta systematycznie rośnie. Do Polski przyjechali, aby zaprezentować ją bliżej, przedstawiciele Województwa Splicko-Dalmatyńskiego: Blaženko Boban, jego marszałek i Ivana Vladović, dyrektorka Wspólnoty Turystycznej tego województwa.
W prezentacji jego atrakcji i oferty turystycznej uczestniczyli również J.E. Pan Tomislav Vidošević, ambasador Republiki Chorwacji w Polsce oraz Małgorzata Kowalska, dyrektorka przedstawicielstwa Chorwackiej Wspólnoty Turystycznej w Warszawie. Wśród zaproszonych na nią byli liczni przedstawiciele polskiej branży turystycznej oraz dziennikarze. Polska jest jednym z najważniejszych rynków zagranicznych turystyki przyjazdowej do Chorwacji, zarówno dla tego regionu, jak i dla całego kraju. Prezentacja objęła promocję tamtejszej kultury, gastronomii i turystycznych doświadczeń Środkowej Dalmacji.
Już 350 tys. gości z Polski i 2,4 mln ich noclegów w 2025 roku
Turyści polscy znajdują się na drugim miejscu pod względem liczby noclegów w województwie splicko-dalmatyńskim. W tym roku region ten odwiedziło o 2% więcej gości z Polski – odnotowano około 350 tysięcy przyjazdów i 2,4 miliona noclegów. Te znakomite wyniki potwierdzają stałe zainteresowanie Polaków chorwackim wybrzeżem i umacniają pozycję Środkowej Dalmacji jako jednego z najchętniej odwiedzanych kierunków wyjazdów urlopowych. Wspólnota Turystyczna Województwa Splicko-Dalmatyńskiego zaprezentowała w Warszawie bogactwo dalmatyńskiej oferty turystycznej i gastronomicznej poprzez projekt „Dalmatyńska Marenda”.
W jej ramach odbył się także pokaz kulinarny, podczas którego zaproszeni mogli spróbować autentycznych dalmatyńskich specjałów przygotowanych pod kierunkiem znanego szefa kuchni Željka Nevena Bremeca, prezesa Stowarzyszenia Szefów Kuchni Regionów Śródziemnomorskich i Europejskich (ŠKMER). Muzyczną oprawę prezentacji zapewniła Katica Marinović, wykonując tradycyjne dalmatyńskie pieśni. Największym zainteresowaniem polskich turystów cieszą się lokalne produkty oraz formy wypoczynku związane ze słońcem i morzem, pięknem przyrody oraz bogatym dziedzictwem kulturowym. Szczególną popularnością cieszą się takie miejsca jak Omiš i Riwiera Makarska, które odnotowują największy ruch turystyczny z Polski.
„Dalmatyńska Marenda”
Projekt „Dalmatyńska Marenda”, zainicjowany przez Wspólnotę Turystyczną Województwa Splicko-Dalmatyńskiego w 2023 roku, ma na celu promocję marendy jako autentycznego dalmatyńskiego posiłku i wyjątkowego produktu turystycznego. W jego ramach certyfikowane są lokale gastronomiczne i producenci wykorzystujący lokalne, tradycyjne składniki oraz przygotowujący potrawy zgodnie z regionalną tradycją. Dzięki temu projekt przyczynia się do zachowania dziedzictwa kulinarnego i wspiera zrównoważony rozwój turystyki w regionie. W Dalmacji marenda to nie tylko posiłek – to ceniona tradycja.
Serwowana w godzinach przedpołudniowych, między śniadaniem a obiadem, stanowi moment wytchnienia i celebrowania codzienności. Oferuje proste, a zarazem wykwintne dania ze świeżych, lokalnych składników, które stanowią serce i duszę kuchni śródziemnomorskiej. Projekt „Dalmatyńska Marenda” jest częścią szerszej strategii Wspólnoty Turystycznej Województwa Splicko-Dalmatyńskiego, której celem jest rozwój turystyki gastronomicznej oraz umocnienie pozycji Środkowej Dalmacji jako regionu o bogatej kulturze kulinarnej. Dodam, że ubiega się on o zaszczytną rolę i tytuł Europejskiego Regionu Gastronomicznego 2027.
Wartościowy przewodnik po atrakcjach regionu
I ma bardzo poważne szanse – jest już po wizycie kwalifikującego do niego zespołu międzynarodowych ekspertów – na uzyskanie go. Jak ciekawe i – dodam – smakowite dania i przystawki zaserwowano polskim gościom, można przeczytać na karcie menu, którą publikuję obok. Ale to był finał imprezy. Wcześniej chorwaccy goście przedstawili atrakcje kulturalne i turystyczne regionu. Przywieźli też obszerne, 66 stronicowe broszury w języku polskim – przewodnik po tych atrakcjach. Zawiera on prezentację 45 miejscowości i miejsc w tej županiji podzielonych na:
Wybrzeże i jego „światowe dziedzictwo kulturowe jak na dłoni”. M.in. Split, Trogir, Kaštela, Gradac, Makarska i 20 innych miejscowości. Wyspy: Brač, Hvar, Šolta i Vis, ale również inne pozwalające zanurzyć się w śródziemnomorskim stylu życia. Dalmatyńska Zagora: Sinj, Trilj, Imotski, Vrgorac, Šestanovac, Klis, Dugopolje i Vrlika – „Bogata tradycja w serc u dziewiczej przyrody”. I oczywiście gastronomia do której zachęca rada „Zanurz się w winiarsko-kulinarnej bajce Dalmacji Środkowej i odkryj bogactwo lokalnej kuchni.” Wśród wielu informacji, stwierdzeń i obserwacji, moją uwagę zwróciła Ciekawostka:
Dążenie do… niczego
„Fjaka. Mieszkańcy Splitu opatentowali termin fjaka, oznaczający psychofizyczny stan dążenia do niczego. Dotyka mieszkańców po południu podczas upałów i nie należy go mylić z lenistwem”. Ale warto, aby goście z innych regionów Europy i świata wiedzieli o nim. Jednym słowem są w tym regionie Chorwacji wspaniałe zabytki, że wspomnę m.in. o portalu katedry Świętego Wawrzyńca (Sv Lovree) w Trogirze z portalem – romańskim arcydziełem mistrza Radovana (Lista UNESCO), który zrobił na mnie takie wrażenie gdy go oglądałem 65 lat temu, że go nadal pamiętam ze szczegółami.
Oczywiście również wiele innych. Bogata oferta kulturalna, turystyki aktywnej oraz normalnego wypoczynku na adriatyckich plażach. No i wspaniała kuchnia oraz wina, których próbkę mieliśmy w trakcie tej prezentacji, z chorwacką muzyką. Było to więc kolejne, bardzo udane, chociaż chyba pierwsze aż tak bogate w skali i wydarzenia jakie pamiętam, spotkanie promocyjne dla polskiej branży turystycznej i prasy zorganizowane przez warszawskie przedstawicielstwo Chorwackiej Wspólnoty Turystycznej przy współpracy z županijami oraz innymi partnerami znad Adriatyku.
Zdjęcia: Z Chorwacji – CNTB, z prezentacji – autora